Stichting Ygdrasil krijgt meer focus op duurzaamheid

Hoe verduurzaam je zorgwoningen zonder cliënten uit het oog te verliezen? Na een herformulering van de missie, visie en kernwaarden, wil stichting Ygdrasil meer focus op duurzaamheid. Vanuit het Ontzorgingsprogramma Maatschappelijk Vastgoed kreeg Ygdrasil inzicht, advies en begeleiding. De stichting is aan de slag gegaan met energiezuinige maatregelen zoals dakisolatie en warmtepompen. Ze houdt daarbij rekening met de impact op cliënten.

"We gaan al ons vastgoed verduurzamen."

"Een van onze kernwaarden is duurzaamheid, op alle vlakken", vertelt bestuurder Carrol Terleth. "Hoe we omgaan met cliënten, personeel, voeding en energie. Wat het laatste betreft, zijn we gaan kijken naar onze woningen. We hebben diverse woningen, boerderijen, rijtjeswoningen en vrijstaande woningen, met verschillende energiebehoeften. Al het vastgoed waarvan we eigenaar zijn, gaan we verduurzamen."

Hoger energielabel

Als eerste verduurzaamt Stichting Ygdrasi de nieuwe dubbele woonboerderij. Dit gebouw heeft een redelijk energielabel, onder andere door zonnepanelen. Het is klaargemaakt voor zestien cliënten, die daar wonen en werken. Met behulp van het ontzorgingsprogramma is gekeken hoe de stichting een nog beter energielabel kan behalen. "Er is een energierapport opgesteld met diverse adviezen. We gaan onder andere het dak isoleren met biobased geperste houtvezels voor de hoogste isolatiewaarde. In totaal een laag van maar liefst 26 centimeter. Iets wat onze vaste aannemer nog niet eerder heeft gedaan. Het ontzorgingsprogramma heeft dit daarom met de aannemer en installateur besproken. Zo is de verbouwing van start gegaan", vertelt Carrol.

Maatregelen

Naast de dakisolatie komen er convectoren die aangepast zijn op warmtepompen. "De woonboerderijen hadden al vloerverwarming. Omdat wij er appartementen in maken, plaatsen we voor warmtepompen geschikte convectoren. Eén pand krijgt een warmtepomp, de ander een hybride warmtepomp. Ondanks dat we onze cliënten er regelmatig op wijzen, laten zij deuren en ramen open, als het buiten vriest. Daarom is soms wat meer capaciteit nodig. Als het goed gaat, kunnen we alsnog overstappen op een warmtepomp", zegt Carrol.

Warmte buitenhouden

Net als bij iedere zorgorganisatie staat het welzijn van de cliënten voorop. "Anders dan in de ouderenzorg hebben onze cliënten het in de zomer snel te warm. We hebben lang gezegd dat we airco’s buiten de deur houden, maar daar zijn we op teruggekomen. De warmte binnenhouden is een opgave, maar de warmte buitenhouden is minstens zo belangrijk. Vooral nu de zomers warmer zijn. Veel werkplekken voor dagbesteding gaan we verwarmen en koelen met een airco. Overal waar het kan liggen al zonnepanelen."

Extra uitdaging verduurzaming zorg

Verduurzaming brengt verandering met zich mee. Dit heeft veel impact in de zorg. "Cliënten met een verstandelijke beperking hebben vaak extra uitleg nodig. Dat bieden we hen. Mensen begeleiden in hun dagelijks leven is een belangrijk onderdeel van ons werk. De verbouwing van de nieuwe boerderij heeft gelukkig weinig invloed op onze cliënten, maar dat is straks anders bij het verduurzamen van bestaande woningen. Cliënten moeten vaak wennen aan nieuwe situaties. Het kan maanden duren voordat ze zich weer op hun gemak voelen. Verduurzamen is in de zorg veel meer dan een afweging van technische en financiële opties."

"Verduurzamen is investeren."

Investeringen hebben effect op energierekening

De komende jaren wil Ygdrasil al het eigen vastgoed verduurzamen. De stichting neemt de lessen mee, die ze leert tijdens de renovatie van de woonboerderijen. Zoals langer nadenken over wat mogelijk is. Carrol: "Verduurzamen is investeren. Die afweging moet je als maatschappelijke organisatie goed maken. Wat doe je wel en wat niet? Het is al snel erg duur, maar levert ook veel op. Wij hebben veel panden in eigendom en merken dat de verduurzamingsmaatregelen direct invloed hebben op onze energierekening. De geplaatste isolatie en zonnepanelen hebben we dubbel en dwars terugverdiend. Ik hanteer graag het 80-20-principe: met 20 procent van de inspanningen, 80 procent opbrengst. Goed is goed genoeg."